Editoryal ilkeler

Yazılarımız zekâ, bellek ve akıl yürütme üzerine yapılan araştırmaları anlatıyor. Bu sayfa, yazıların nasıl hazırlandığını açıklıyor; böylece onları kendin değerlendirebilirsin.

Bir yazı nasıl hazırlanır?

1. Konu seçme. Konuları zekâ, bellek ve akıl yürütme araştırmalarından ve okur sorularından seçeriz; hakemli çalışmalar ve meta-analizler gibi nitelikli kaynakları öne çıkarırız. Bir konuyu daha önce ele aldıysak yeni bir yazı yazmak yerine mevcut yazıyı güncelleriz.
2. Planlama. Her konu için kısa bir çerçeve hazırlanır: yazının cevaplayacağı soru ve dayanacağı çalışmalar.
3. Özgün çalışmayı okuma. Bir yapay zekâ araştırma asistanı, yalnızca çalışmayla ilgili haberleri değil, özgün çalışmanın kendisini okur ve bir araştırma notu yazar: araştırma sorusu, yöntem, örneklem büyüklüğü, ana bulgu, sınırlılıklar ve her nokta için kaynağa bir bağlantı.
4. Yazma. Taslak yalnızca bu araştırma notundan yola çıkılarak yazılır.
5. Bağımsız kontrol. Taslağı ilk kez gören ayrı bir kontrol adımı, her sayıyı ve her olgusal iddiayı araştırma notu ve kaynakla karşılaştırır. Dayanaksız iddialar, abartılı sonuçlar ya da tıbbi tavsiyeye benzeyen herhangi bir şey içeren taslaklar geri gönderilir.
6. Dokuz dil. Onaylanan İngilizce metin diğer sekiz dile uyarlanır; işe yaradığı yerlerde örnekler değiştirilir ve her uyarlamanın sayıları ile temel iddiaları özgün metinle karşılaştırılır.
7. Yayın. Bir yazı ancak bütün kontrollerden geçerse yayımlanır. Kontrollerin işaretlediği her yazı bir editörü bekler; editör onu onaylar, düzeltir ya da yayımlamaz. Editörler yayımlanmış yazıları da düzenli olarak okur; bir yazıda tarihiyle birlikte “inceledi” notu yalnızca o sürümü bir insan incelediyse yer alır.

Kurallarımız

• Kaynaksız iddia yok. Her yazı, dayandığı kaynakların listesiyle biter.
• Kendi sözlerimiz. Bir kaynaktan yazı başına en fazla bir kez, kısaca ve tırnak içinde alıntı yaparız.
• Sahip olmadığımız bir kesinlik yok. “Bilim kanıtladı” yerine “bu çalışmada gözlendi” diye yazarız ve bir korelasyonu neden-sonuç ilişkisi gibi sunmayız.
• Tıbbi ya da psikolojik tavsiye yok. DEHB veya demans gibi konular yalnızca araştırma bağlamında ve bir uzmanla konuşmayı öneren bir notla yer alır.
• Uydurma kişiler yok. Sahte uzmanlar, alıntılar ya da istatistikler kullanmayız. Yazılar “IQ Arion Yayın Ekibi” imzasını taşır.
• Yapay zekâ konusunda şeffaflık. Her yazıda, yapay zekâ desteğiyle araştırılıp yazıldığı ve kaynaklarıyla karşılaştırıldığı belirtilir; bir editör incelediyse bu da yazılır.
• Bağımsızlık. Sponsorlu yazı yayımlamayız. Yazılar seni kendi kısa testimizi denemeye davet edebilir; başkalarının ücretli ürünlerini asla önermez.

Düzeltmeler ve güncellemeler

Bir konuda yanılırsak hatayı düzeltir, düzeltmeyi ve tarihini yazının sonunda belirtiriz. Yeni araştırmalar tabloyu değiştirdiğinde yazıyı ve “güncellenme” tarihini güncelleriz.

Bir hata mı fark ettin? Lütfen hello@iqarion.com adresine yazarak bize bildir.